خطبه ۶۴ نهج البلاغه / ترجمه مکارم
۰۱ آذر ۱۴۰۵فَاتَّقُوا اَللَّهَ عِبَادَ اَللَّهِ
اى بندگان خدا از (نافرمانى) خدا بپرهيزيد
وَ بَادِرُوا آجَالَكُمْ بِأَعْمَالِكُمْ
و با اعمال نيك خويش بر مرگتان پيشى گيريد (پيش از آنكه مرگ شما فرا رسد تا مىتوانيد اعمال نيك بجا آوريد
وَ اِبْتَاعُوا مَا يَبْقَى لَكُمْ بِمَا يَزُولُ عَنْكُمْ
به وسيله چيزى كه از دست شما مىرود آنچه براى شما جاودان مىماند خريدارى كنيد
وَ تَرَحَّلُوا فَقَدْ جُدَّ بِكُمْ
خود كوچ كنيد كه به سختى براى كوچ دادنتان كوشش مىشود
وَ اِسْتَعِدُّوا لِلْمَوْتِ فَقَدْ أَظَلَّكُمْ
مهياى مرگ باشيد كه بر شما سايه افكنده است
وَ كُونُوا قَوْماً صِيحَ بِهِمْ فَانْتَبَهُوا
از كسانى باشيد كه آنها را بانك زدند و بيدار شدند
وَ عَلِمُوا أَنَّ اَلدُّنْيَا لَيْسَتْ لَهُمْ بِدَارٍ فَاسْتَبْدَلُوا
و دانستند كه دنيا سراى جاودان نيست، پس آن را با سراى آخرت مبادله كردند
فَإِنَّ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ لَمْ يَخْلُقْكُمْ عَبَثاً
خداوند شما را بيهوده نيافريده
وَ لَمْ يَتْرُكْكُمْ سُدًى
و مهمل رها نكرده
وَ مَا بَيْنَ أَحَدِكُمْ وَ بَيْنَ اَلْجَنَّةِ أَوِ اَلنَّارِ إِلاَّ اَلْمَوْتُ أَنْ يَنْزِلَ بِهِ
فاصله شما با بهشت يا دوزخ بيش از فرا رسيدن مرگ نيست
وَ إِنَّ غَايَةً تَنْقُصُهَا اَللَّحْظَةُ
زندگى محدودى كه گذشتن لحظات، از آن مىكاهد
وَ تَهْدِمُهَا اَلسَّاعَةُ
و مرگ آن را نابود مىسازد
لَجَدِيرَةٌ بِقِصَرِ اَلْمُدَّةِ
حتما كوتاه خواهد بود
وَ إِنَّ غَائِباً يَحْدُوهُ اَلْجَدِيدَانِ اَللَّيْلُ وَ اَلنَّهَارُ
زندگى، كه گذشت شب و روز آن را به پيش مىراند
لَحَرِيٌّ بِسُرْعَةِ اَلْأَوْبَةِ
بزودى به پايان خواهد رسيد
وَ إِنَّ قَادِماً يَقْدُمُ بِالْفَوْزِ أَوِ اَلشِّقْوَةِ
مسافرى كه تنها سعادت و خوشبختى و يا شقاوت و بدبختى همراه دارد
لَمُسْتَحِقٌّ لِأَفْضَلِ اَلْعُدَّةِ
بايد بهترين زاد را با خود بردارد
فَتَزَوَّدُوا فِي اَلدُّنْيَا مِنَ اَلدُّنْيَا مَا تَحْرُزُونَ بِهِ أَنْفُسَكُمْ غَداً
در اين جهان، از همين جهان براى خود زاد و توشهاى گيريد كه فرداى رستاخيز حافظ و نگهدارتان باشد
فَاتَّقَى عَبْدٌ رَبَّهُ
بنده بايد از پروردگارش بترسد
نَصَحَ نَفْسَهُ
خويشتن را اندرز دهد
وَ قَدَّمَ تَوْبَتَهُ
توبه را مقدم دارد
وَ غَلَبَ شَهْوَتَهُ
و بر شهوات خويش پيروز گردد
فَإِنَّ أَجَلَهُ مَسْتُورٌ عَنْهُ
زيرا مرگش از نظرش پنهان است
وَ أَمَلَهُ خَادِعٌ لَهُ
و آرزويش وى را فريب مىدهد
وَ اَلشَّيْطَانُ مُوَكَّلٌ بِهِ
شيطان هميشه، همراه او است
يُزَيِّنُ لَهُ اَلْمَعْصِيَةَ لِيَرْكَبَهَا
گناه و معصيت را پيش چشمش زينت مىدهد
وَ يُمَنِّيهِ اَلتَّوْبَةَ لِيُسَوِّفَهَا
وى را در آرزوى توبه نگه مىدارد كه آن را به تأخير اندازد
إِذَا هَجَمَتْ مَنِيَّتُهُ عَلَيْهِ أَغْفَلَ مَا يَكُونُ عَنْهَا
تا زمانى كه مرگ در حال غفلت كامل، در برابرش آشكار گردد
فَيَا لَهَا حَسْرَةً عَلَى كُلِّ ذِي غَفْلَةٍ أَنْ يَكُونَ عُمُرُهُ عَلَيْهِ حُجَّةً
اى واى بر غافلى كه عمرش دليلى بر ضد او است
وَ أَنْ تُؤَدِّيَهُ أَيَّامُهُ إِلَى اَلشِّقْوَةِ
و روزگارش او را به بدبختى و شقاوت بكشاند
نَسْأَلُ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ أَنْ يَجْعَلَنَا وَ إِيَّاكُمْ مِمَّنْ لاَ تُبْطِرُهُ نِعْمَةٌ
از خدا مىخواهيم كه ما و شما را از كسانى قرار دهد كه هيچ نعمتى آنها را مست و مغرور نمىكند
وَ لاَ تُقَصِّرُ بِهِ عَنْ طَاعَةِ رَبِّهِ غَايَةٌ
و هيچ هدفى او را از اطاعت پروردگار باز نمىدارد
وَ لاَ تَحُلُّ بِهِ بَعْدَ اَلْمَوْتِ نَدَامَةٌ وَ لاَ كَآبَةٌ
و بعد از فرا رسيدن مرگ پشيمانى و اندوه در او راه نمىيابد