خطبه ۶۴ نهج البلاغه / ترجمه ارفع
۰۱ آذر ۱۴۰۵فَاتَّقُوا اَللَّهَ عِبَادَ اَللَّهِ
اى بندگان خدا از خدا بترسيد
وَ بَادِرُوا آجَالَكُمْ بِأَعْمَالِكُمْ
و قبل از پايان زندگى به كارهاى پسنديده بپردازيد
وَ اِبْتَاعُوا مَا يَبْقَى لَكُمْ بِمَا يَزُولُ عَنْكُمْ
با چيزى كه در اختيارتان نمىماند و از دست مىرود چيزى را خريدارى كنيد كه جاودانه برايتان مىماند
وَ تَرَحَّلُوا فَقَدْ جُدَّ بِكُمْ
آماده سفر آخرت باشيد زيرا كه پى در پى در بردن شما تلاش مىكنند
وَ اِسْتَعِدُّوا لِلْمَوْتِ فَقَدْ أَظَلَّكُمْ
و آماده مرگ باشيد كه سايه خود را بر سر شما افكنده است
وَ كُونُوا قَوْماً صِيحَ بِهِمْ فَانْتَبَهُوا
همانند آنهايى باشيد كه وقتى بانگى برايشان زدند بيدار شدند
وَ عَلِمُوا أَنَّ اَلدُّنْيَا لَيْسَتْ لَهُمْ بِدَارٍ فَاسْتَبْدَلُوا
دنيا را سست ديدند و دل از آن كندند
فَإِنَّ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ لَمْ يَخْلُقْكُمْ عَبَثاً
خداوند تبارك و تعالى شما را عبث و بيهوده نيافريده
وَ لَمْ يَتْرُكْكُمْ سُدًى
و شما را يله و رها نكرده كه هر كار دلتان خواست انجام دهيد
وَ مَا بَيْنَ أَحَدِكُمْ وَ بَيْنَ اَلْجَنَّةِ أَوِ اَلنَّارِ إِلاَّ اَلْمَوْتُ أَنْ يَنْزِلَ بِهِ
بين شما و بهشت و يا جهنّم فقط يك مرگ فاصله است
وَ إِنَّ غَايَةً تَنْقُصُهَا اَللَّحْظَةُ
براستى عمرى كه هر لحظه از آن كم مىشود
وَ تَهْدِمُهَا اَلسَّاعَةُ
و مرگ آن را از بيخ و بن براندازد
لَجَدِيرَةٌ بِقِصَرِ اَلْمُدَّةِ
چقدر كوتاه و اندك است
وَ إِنَّ غَائِباً يَحْدُوهُ اَلْجَدِيدَانِ اَللَّيْلُ وَ اَلنَّهَارُ
مرگى هم كه اينك غايب است و گذشت شب و روز آن را مىخواند
لَحَرِيٌّ بِسُرْعَةِ اَلْأَوْبَةِ
سزاوار است با عجله به سراغ ما آيد
وَ إِنَّ قَادِماً يَقْدُمُ بِالْفَوْزِ أَوِ اَلشِّقْوَةِ
و مسافرى كه نتيجه كارش سعادت و يا شقاوت است
لَمُسْتَحِقٌّ لِأَفْضَلِ اَلْعُدَّةِ
مستحق بهترين آمادگى است
فَتَزَوَّدُوا فِي اَلدُّنْيَا مِنَ اَلدُّنْيَا مَا تَحْرُزُونَ بِهِ أَنْفُسَكُمْ غَداً
بنا بر اين در دنيا از دنيا آن چنان توشه برداريد كه فردا از شما دستگيرى كند
فَاتَّقَى عَبْدٌ رَبَّهُ
پس بنده بايد از خداى خويش پروا داشته باشد
نَصَحَ نَفْسَهُ
خيرخواه خود بوده
وَ قَدَّمَ تَوْبَتَهُ
و قبل از رسيدن مرگ توبه كند
وَ غَلَبَ شَهْوَتَهُ
بر شهوت خود چيره شود و آن را به حال خود نگذارد
فَإِنَّ أَجَلَهُ مَسْتُورٌ عَنْهُ
زيرا كه مرگ پنهان است
وَ أَمَلَهُ خَادِعٌ لَهُ
و آرزوهايش او را فريب مىدهند
وَ اَلشَّيْطَانُ مُوَكَّلٌ بِهِ
و شيطان با او همراه بوده
يُزَيِّنُ لَهُ اَلْمَعْصِيَةَ لِيَرْكَبَهَا
معصيت را براى او آرايش مىدهد تا بر او سوار شود
وَ يُمَنِّيهِ اَلتَّوْبَةَ لِيُسَوِّفَهَا
تا آنجا كه وى را وادار مىكند توبهاش را به عقب اندازد
إِذَا هَجَمَتْ مَنِيَّتُهُ عَلَيْهِ أَغْفَلَ مَا يَكُونُ عَنْهَا
و در حالى كه در خواب سنگين غفلت به سر مىبرد ناگهان گرفتار چنگال مرگ مىگردد
فَيَا لَهَا حَسْرَةً عَلَى كُلِّ ذِي غَفْلَةٍ أَنْ يَكُونَ عُمُرُهُ عَلَيْهِ حُجَّةً
اى واى و حسرت بر آن انسان غفلت زدهاى كه عمرش براى او دليل و حجت است
وَ أَنْ تُؤَدِّيَهُ أَيَّامُهُ إِلَى اَلشِّقْوَةِ
و روزهاى زندگىاش او را به تباهى و بدبختى كشاند
نَسْأَلُ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ أَنْ يَجْعَلَنَا وَ إِيَّاكُمْ مِمَّنْ لاَ تُبْطِرُهُ نِعْمَةٌ
از خداوند سبحان مىخواهيم كه ما و شما را از كسانى قرار دهد كه نعمتهاى الهى باعث طغيانشان نگردد
وَ لاَ تُقَصِّرُ بِهِ عَنْ طَاعَةِ رَبِّهِ غَايَةٌ
و هيچ چيز آنها را از اطاعت پروردگار غافل نكند
وَ لاَ تَحُلُّ بِهِ بَعْدَ اَلْمَوْتِ نَدَامَةٌ وَ لاَ كَآبَةٌ
و بعد از مرگ ندامت و پشيمانى حاصل كارشان نباشد